İlk Yardım

Saglık kategorisine 12 Temmuz, 2007 tarihinde eklendi, 11 defa okundu

İLK YARDIM

HAVAYOLUNUN SAĞLANMASI

HAVAYOLUNU SAĞLAMANIN BASİT YOLLARI:

Havayolunda obstrüksiyon saptandığında derhal önlem alınmalı ve basit manevralarla şuuru kapalı ve dili geri düşmüş olan hastalarda havayolunun açıklığı sağlanmalıdır.

Başa ekstansiyon

Boyna hafif fleksiyon

Alt çenenin yukarıya çekilmesi

HAVAYOLU AÇIKLIĞINI SAĞLAYAN BASİT GEREÇLER

Faringeal airway: Basit havayolu gereçleri olup, havayolu açıklığını sağlamada özellikle resüsitasyon (hayata döndürme) uzadığında çok yardımcıdır. Orofaringeal (ağız yolunu kullanan), nasofaringeal (burun yolunu kullanan) olmak üzere iki tiptedir.

Orofaringeal airway(guedel airway): Eğimli, plastik materyaldir. Ağız içine yerleştirildiğinde geriye düşmüş olan dil kökünü yukarıya doğru kaldırarak havayolunun açılmasını sağlar. Yeni doğandan erişkine kadar kullanılabilen değişik boyutları vardır.

Yerleştirilmesi:

Hastanın ağzı açılır, içerde yabancı bir cisim olmadığı tespit edilir.

Alet ağız boşluğu içersine eğimli tarafı yukarıya bakacak bir şekilde yarıya kadar sokulur ve ağız içerisinde 180 derece döndürülerek ağız içerisine tam olarak yerleştirilir. Bunu yapabilmek için hastanın şuuru yerinde olmamalıdır (aksi takdirde kusar). Hastada öğürme gibi reaksiyonlar geri geldiğinde alet çıkartılmalıdır

Alet yerleştirildikten sonra hastanın solunumu ‘bak, dinle, hisset’ yöntemiyle (bu yöntem solunumun olup olmadığını belirlemek için kullanılır. Bir taraftan diyafram hareketlerine bakılırken diğer yandan hastanın ağzına doğru eğilerek nefes alıp verişi duyulmaya ve aldığı hava yanaklarla hissedilmeye çalışılır) kontrol edilmelidir. Bu sırada hastanın başı ekstansiyonda (boynu geri çekerek germe) tutularak havayolunun açıklığı korunmalıdır.

Nasofaringeal airway: Yumuşak plastik materyalden yapılmış olup burun deliklerinde yerleştirilerek kullanılır.

ENDOTRAKEAL ENTÜBASYON (NEFES BORUSUNA TÜP YERLEŞTİRİLMESİ)

Trake içine solunum yolunu güven altına almak veya solunumu kontrol etmek amacıyla tüp yerleştirilmesidir. Havayolunu açık tutmanın en güvenli yoludur. Deneyimli kişilerce yapılması önerilmektedir.

Entübasyon işlemine başlamadan önce gerekli malzemenin hazır ve çalışır durumda olduğunun kontrolü şarttır. Bu amaçla bulundurulması gereken malzemeler:

Endotrakeal tüpler

Tüp balonu şişirilmesi için enjektör

Tüp stilesi (türü)

Laringoskop (gırtlağın ve ses tellerinin gözle incelenebilmesini sağlayan alet)

Aspiratör

Maske ve ventilasyon (havalandırma) olanağı

Kayganlaştırıcı jel

Steteskop

Laringoskoplar: Direkt laringoskopi amacıyla kullanılan laringoskoplar bir sap ve bir demir uçtan oluşur. Uçlarında pil, elektrik yada fiber optik ışık kaynağı ile aydınlana bir ampul bulunur. Işık, demir uç ile sap arasıda dik açı oluşturulup kilitlenince yanar. Demir uç tam oturmadığında, ampul yandığında yada sap kısmındaki piller bittiğinde ışık yanmaz. Hastaya tüp yerleştirilmeden önce ışığın yanıp yanmadığı kontrol edilmelidir. Demir uç kısmı düz yada eğimli olabilir. Demir uçlar hasta yaş gruplarına göre farklı büyüklüklerde olabilir. Laringoskopi işleminde demir uçlar ucunun yerleştirilmesinde epiglot yönünden farklılık gösterirler. Erişkinlerde genellikle eğri demir uçlar kullanılır.

Endotrakeal tüpler: Tipleri; sentetik mineralli kauçuk, polientilen yada polivinil klorid gibi maddelerden yapılan tüpler tek kullanımlık olabildiği gibi sterilize edilerek tekrar kullanılabilir. Balonlu, balonsuz, nazal (burun yolu) oral(ağız yolu) yada opak olabilirler.

Tüplerin boyları ve kalınlıkları: Tüpün çapı büyüdükçe uzunluğu da artar. Tüpler üzerinde hem büyüklükleri hem de uzunlukları belirtilmektedir. Normal erişkin erkeklerde 8.0-9.0 numaralı tüpler, kadınlarda 7.0-7.5 numaralı tüpler uygundur. Hasta için uygun olduğu düşünülen tüpten bir büyük birde küçük tüp hazır bulundurulmalıdır.

Tüp balonları: Trake duvarı ile tüp arasından sıvı kaçağını önleyerek mide içeriğinin, kan, mukus ve diğer bazı salgıların hava ile temas etmesine engel olur. Genellikle 2-3 cm uzunluğunda olup, tüp ucundan 1 cm yukarıda sonlanacak şekilde yerleştirilmiştir. Üzerinde balonla birlikte şişen pilot bir baloncuğun bulunduğu bir tüple şişirilir. Balonun şişirilme derecesi önemlidir. Fazla şişirildiğinde temas ettiği trake dokusunda kan akımının kesilmesine ve hasara yol açabilir. Balon bir şırıngayla şişirilerek havanın kaçıp kaçmadığı kontrol edilmeli ve ardından balon söndürülmelidir.

Yorum Yaz

Yorum Yazabilmek İçin Lütfen Giriş Yapın.