Ötanazi Nedir?

Tıp kategorisine 10 Ekim, 2017 tarihinde eklendi, 61 defa okundu

Ötanazi kelimesi ya da tıp dilinde euthanasia olarak adlandırılan durum Yunanca iki kelimenin birleşmesiyle elde edilmiştir. “Eu” kelimesi Yunanca’da iyi anlamına elmektedir, “thanatos” kelimesi ise ölüm anlamına gelmektedir. Bu iki kelimenin birleşmesiyle elde edilen ötanazi, güzel ölüm anlamı taşımaktadır. Kelimenin anlamı ise bir canlının yaşamının dayanılamayacak düzeyde olması durumunda acısız ya da az acılı bir şekilde yaşamına son verilmesidir. Farklı ötenazi uygulama türleri bulunmaktadır, yaşam destek ünitesine bağlı olarak yaşamını devam ettirenler için ötanazi uygulaması, yaşam destek ünitesinin durdurulması ile yapılmaktadır. Diğer durumlarda ise çoğunlukla ilaç ile kişinin yaşamına son verilmesi uygulanmaktadır.

Ötanazi’nin Tarihi

Doktor destekli intihar olarak da değerlendirilebilecek Ötanazi’nin etikliği ve yasallığı tarih boyunca sürekli sorgulanmıştır. Antik Yunan ve Antik Roma döneminde de ölümcül hastalığa yakalanmış hastaların tedavi edilmemesi sıklıkla karşılaşılan bir durumdur. Tarih boyunca bir ikilem olmuştur ötanazi; bir tarafta ölümcül hastayı tedavi etmeye çalışmak hekim için utanç verici bir durum olarak görülmektedir, diğer tarafta ise Hipokrat Yemini’nde açıkça belirtilmiş olan hasta arzu etse dahi, hekim hastaya ölümcül bir ilaç veremez düşüncesi. Antik dönemde ötanaziye yaklaşım daha fazlaydı fakat Hristiyanlığın yayılması ile birlikte ötanaziye yaklaşım olumsuz yönde daha yaygınlaşmıştır. Hristiyanlıkta ötanazi önemli bir suç olarak savunulmaktadır. Bundan dolayı ötanazinin uygulanmasında azalma olmuştur Hristiyanlığın yayılmasından sonra.

19. yüzyılda ise Darvinizm görüşünün geçerlilik kazanması ve yaygınlaşması ile birlikte “kutsal yaşam” düşüncesi büyük bir darbe almıştır. Bunun sonucunda ise hekimler tarafından uygulanan ötanazi destek toplamıştır. Doğal seçilimin suni olarak uygulanması da destek görmüştür. Bunun en ekstrem örneği olarak 1968 yılında Ernst Haeckel’in; “fiziksel ve zihinsel bozukluğu olan ve bu bozukluğu düzeltilemeyecek seviyede olanların temizlenmesi gerektiği” düşüncesidir. Bu düşüncenin benzerini Alman Hitler’in yaptığı ırkçı aktivitelerde de görmek mümkündür.

Dinler Açısından Ötanazi

Tüm dinlerde insanın canı tanrıya aittir ve bu canı almak insanın yapabileceği bir aktivite değildir. Tek tanrılı dinler olan Hristiyanlık, Yahudilik (Musevilik) ve İslam ötanaziyi reddeder ve ötanazi uygulayanların öldükten sonra cezalandırılacağı üç dinin de temel görüşüdür. Bu nedenle ötanazi ve intihar bu dinlerde yasaklanmıştır. Bu dinler dışında Budizm ve diğer çok tanrılı dinlerde de ötanazi yasaklanmıştır.

Ötanazi Türleri Nelerdir?

Genel olarak aktif ve pasif ötanazi olmak üzer iki farklı ötanazi türü bulunmaktadır. Bu iki türü birbirinden ayıran en temel farklılık ötanazinin uygulanış türüdür.

Aktif ötanazide, doğrudan uygulama sözkonusudur. Yani ötanazi olacak hastaya öldürücü madde uygulanır. Bu madde uygulanmasa, hasta yaşamaya devam edebilecektir fakat acısını dindirmek için bu tür bir uygulama yapılmaktadır.

Pasif ötanazide ise hastaya doğrudan bir uygulama sözkonusu değildir. Hastanın yaşamını devam ettirebilmesi için desteğe ihtiyacı bulunmaktadır, yaşam destek ünitesi gibi. Hastanın bu ihtiyacını giderecek destek uygulaması durdurularak hastanın hayatına son verilir pasif ötanazide.

Ötanazi Hangi Ülkelerde Yasaldır?

Ötanazi, birçok ülkede yasal değildir, bunun en temel nedeninin dinler ile alakalı olduğunu söyleyebiliriz. Fakat ötanazinin yasal bir hak olduğu ülkeler de yok değildir. Bunlara örnek olarak Hollanda, Belçika ve Amerika Birleşik Devletleri’nin Teksas Eyaleti gösterilebilir.

Ülkemizde aktif ötanazi yasaktır ve yürürlükte olan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’na göre, hastaya ötanazi uygulayan fail (hekim), tasarlayarak (taammüden) adam öldürme hükümlerine göre yargılanır ve ağırlaştırılmış müebbet (ömür boyu) hapis cezasıyla cezalandırılır. Fişi çekme olarak adlandırılabilecek pasif ötanazi ise dünyanın çoğu yerinde olduğu gibi Türkiye’de de belli şartlar altında yasaldır.

 

Yorum Yaz

Yorum Yazabilmek İçin Lütfen Giriş Yapın.