İlköğretim Okulu Matematik Derisinin Genel Hedefleri
12 Temmuz 2007
İLKÖĞRETİM OKULU MATEMATİK DERİSİNİN GENEL HEDEFLERİ
İnsanın içinde yaşadığı topluma ekonomik, sosyal, kültürel, bilimsel bakımdan uyum sağlayabilen ve kendisine de yararlı olabilen bir fert olarak yetişebilmesi için gerekli olan bir takım hedefler vardır.Bunlar:
Matematiğe karşı olumlu tutum geliştirebilme
Matematiğin önemini kavrayabilme
Varlıklar arasındaki temel ilişkiyi kavrayabilme
Zihinden hesaplar yapabilme
Dört işlem (toplama,çıkarma,çarpma ve bölme) yapabilme
Problem çözebilme
Problem kurabilme
Çalışmalarda; ölçü, grafik, plân, çizelge ve cetvelden yararlanabilme
Temel işlemleri(yüzde, faiz, iskonto vb.) yapabilme
Zaman, yer ve sayılar arasındaki ilişkiler hakkında açık ve kesin fikirler kazanabilme
Matematik dersinde edinilen bilgi ve becerileri diÄŸer derslerde kullanabilme
Geometrik şekiller arasındaki ilişkileri kavrayabilme
Geometrik ÅŸekillerin alan ve hacimlerini hesaplayabilme
Çevredeki eşyaların şekilleri ile kullanımları arasındaki ilişkileri kavrayabilme
Basit cebirsel iÅŸlemleri yapabilme
Birinci dereceden bir ve iki bilinmeyenli denklem sistemlerini kullanarak problem çözebilme
Trigonometri hesaplarını yapabilme
İstatistik bilgilerini kullanarak grafik çizebilme
Permütasyon ve olasılıkla ilgili hesaplamalar yapabilme
Tüme varım ve tümden gelim yöntemleriyle düşünerek çözümlemeler yapabilme
Bilimsel yöntemin ilkelerini problem çözmede kullanabilme
Çalışmalarda; düzenli, dikkatli, sabırlı olabilme
Araştırıcı, tarafsız, önyargısız, yerinde karar verebilen, açık fikirli ve bilginin yayılmasının gerekliliğine inanan bir kişiliğe sahip olabilme
Yaratıcı ve eleştirel düşünebilme
karşılaştığı problemleri çözebilecek yöntemler geliştirebilme
Estetik duygular geliÅŸtirebilme
PROBLEM ÇÖZME BECERİSİ
Bilim ve teknolojideki gelişmeler, insanların yeni durumlara uyum sorununa sebep olmaktır. Bu yüzden, öğrencilerde problem çözme yeteneğini geliştirmek, eğitimin birinci hedefidir.
Gerçek hayatta problemler çeşitlidir. Matematiksel düşünmeyi kazandırmak için bu problemlerden başlanmalıdır.Gerçek hayattaki problemlerin çözüm aşamaları, matematik problemlerinin çözümü ile ilişkilendirilmelidir; öğrencilere hesaplama, uygulama ve değişik çözüm yollarıyla kazandırılmalıdır.Programda yer alan problem çözme hedef ve davranışları, ünite konularının işlenişinde giriş olarak kullanılabileceği gibi üniteyi değerlendirme amacına yönelik olarak da düzenlenebilir.
Problemler, öğrencilerin dört işlemi kullanmalarını gerektiren durumlardır.Bu nedenle problemler şu özellikleri taşımalıdır:
Problemler, çocuğun kendi yaşantısından, ev-aile, okul ve sınıf hayatından, çevredeki ve çeşitli iş alanlarından alınmalıdır.
Problemler, çocuğun istekle yapacağı nitelikte olmalıdır.
Öğretmen, problemlerde daima çocukların günlük yaşantılarını göz önünde tutmalı ve problemin çözümü için kullanılacak işlemlerin daha önce kavratılmış olmasına dikkat etmelidir.
İşlemlerin kavratılması amacıyla verilen problemler çok basit olmalı; ünite veya konu sonlarındaki problemler, kolaydan zora doğru sıralanmalıdır.
Öğrencilere verilen problemler, onların gelişim seviyelerine uygun olmalıdır.
Öğrencilere ders dışında yapılmak üzere verilecek alıştırmaların ve problemlerin çok olmasına dikkat edilmelidir.
Problemler, gereği kadar açık olmalı, aynı zamanda öğrencilere bir takım bilgiler kazandırmalıdır. Bu durumda öğrenciler, problemlere karşı ilgi duyarlar ve çözmek isterler.
PROBLEM ÇÖZME SIRASINDA DİKKAT EDİLECEK ÖZELLİKLER
Öğretmen, problemi çözme çalışmalarında öğrencilerin kendi başlarına düşünmeleri için belirli bir süre vermelidir.
Çözümler yazı tahtasında ve defterlerde yapılırken yazının düzenine dikkat edilmelidir.
Öğretmen, mümkün olduğu kadar öğrencilerin, problemleri kendi kendilerine çözmelerine imkân vermeli, gerekmedikçe müdahale etmemelidir. Ancak, çocuklar herhangi bir zorlukla karşılaştığında onlara yardım etmelidir.
Sonuca en kısa yoldan götüren çözüm tercih edilmeli: ancak farklı çözümler de değerlendirilmelidir.
Problemin çözümü için zihinden hesaplama, sonucun tahmin edilmesinde önemli bir yer tutar. Bu bakımdan zihinden hesaplama becerisine yeteri kadar zaman ayrılmalı, öğrencilerin bu becerileri gerçekleştirilmelidir.
PROBLEM ÇÖZME SÜRECİNDEKİ AŞAMALAR
Problemin verilenlerini ve istenenlerini söyleme ve yazma
Problemi özet olarak yazma
Probleme uygun şekil ve şemayı çizme
Problemin çözümünde başvurulacak işlemi yada işlemleri sebepleri ile birlikte söyleme veya yazma
Problemin sonucunu tahmin edip söyleme veya yazma
Problemi çözüp sonucu söyleme veya yazma
Problemin çözümünde, varsa değişik çözüm yollarını söyleme veya yazma
Problemin çözümünün doğru yapılıp yapılmadığının sebebini ve yanlış yapılmış ise yanlışını belirterek söyleme veya yazma
Öğrencilerin bilgilerin kullanabileceği şekilde bir problem söyleme ve yazma
ALIŞTIRMALARLA İLGİLİ ÖZELLİKLER
Öğrencilerde görülen başarısızlıkların bir nedeni de amaca uygun ve gereği kadar alıştırma yaptırılmamasıdır. Öğrenme süreleri farklı olduğundan, özellikle geç ve güç öğrenenler için alıştırmalarda çeşitlilik gereklidir. Çalışma yapraklarının düzenlenmesi gibi etkinlikler öğrenmeyi zevkli hale getirir.
Matematik öğretiminde alıştırmanın yeri, yukarıda belirtildiği gibi, ancak bazı bilgi ve beceriler edinildikten, geliştirildikten ve hayata uygulandıktan sonra önem kazanır.
Alıştırma Yaptırılırken Aşağıdaki Noktalara Dikkat edilmelidir:
Birinci sınıfta toplama, çıkarma, çarpma ve bölme işlemlerine yeteri kadar ağırlık verilmelidir.
Çabukluğa önem verilmeli, ancak doğruluk çabukluğa feda edilmemelidir.
Alıştırmalar çocuğu yorucu ve bıktırıcı olmamalıdır.
Alıştırmalar, belli zaman aralıklarıyla tekrarlanmalıdır.
Problemler ve alıştırmalar için sayı seçilirken işlemin özelliği dikkate alınmalıdır.
Alıştırmalarda zihinden hesap yapma becerilerinin geliştirileceği unutulmamalıdır.
Toplama işleminden önce ileriye, çıkarma işleminden önce geriye sayma çarpma işleminden önce ritmik sayma çalışmalarına, sınıf seviyesine uygun şekilde, yeteri kadar yer verilmelidir. Bu çalışmalar ilgili işlemlerin yapılmasını kolaylaştırıcı olarak düşünülmelidir.
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Değerlendirme, eğitim etkinliklerinin ayrılmaz bir parçasıdır. Eğitimde değerlendirme, öğrencilerin eksikliklerini tespit etmek, başarılarını saptamak, onları belli programlara yönlendirmek (rehberlik etmek), başvurulan öğretim yönteminin etkinliğini anlamak, kullanılan eğitim programının uygun olup olmadığını belirlemek gibi amaçlarla yapılır.Öğrenci eksiklerini tespit etmek ve başvurulan öğretim yönteminin etkinliğini anlamak, öğrenciden çok öğretimi ilgilendirir. Başka bir deyişle, bu değerlendirme türünde programdaki davranışların bütünün konu edilmesi gereklidir.Elde edilen sonuçlar öğrenci başarısını değerlendirmede kullanılmalıdır.
Öğrenci başarısını değerlendirmede ise, öncelikle öğrencinin programda belirtilen amaçlara ne derece ulaştığı, diğer bir deyişle, davranışların ne kadarını kazandığının saptanmasıdır. Bu çalışmaların sonunda, öğrenci başarısı değerlendirilir.bu değerlendirme türünde, elbette programdaki bütün davranışların kazanılıp kazanılmadığının anlaşılması gerekmez.Bunun yerine bütün davranışları temsil edecek şekilde seçilen daha az sayıda davranış değerlendirmeye konu edilir.
İlköğretimdeki değerlendirme çalışmaları, öğrencilerin eksiklerini satama ve matematikte bireyin sonraki yaşantısında temel olacak davranışları geliştirmeye yönelik olmalıdır. Ayrıca, matematikte konular arasındaki ön şart ilişkisi çok güçlü olduğundan-başka bir deyişle; sonraki öğrenmeler büyük ölçüde konuyla ilgili önceki birikimlere bağlı olduğundan- öğrenci eksiklerinin tamamlanması, bu sebeple de yeterli düzeyde gelişmemiş olan davranışların saptanması büyük önem taşır.
Önceki öğrenmelerin; kendilerine dayalı sonraki öğrenmeleri kolaylaştırabileceği, zorlaştırabileceği, hatta matematikte öğrenmeyi imkânsızlaştırabileceği bilindiğinden, öğrenci eksiklerini saptama amacıyla yapılacak değerlendirmenin önemi daha iyi anlaşılır. Bu nedenle öğretmen, zaman zaman yapacağı sınavlarda öğrencilerinin eksiklerini tespit etmeli ve bu eksikleri giderici çalışmalar yapmalıdır.
Öğrenci başarısını değerlendirmek amacıyla çalışmalar; yarı yıl içinde yönetmeliğe uygun olarak gerçekleştirilen ölçmelere, ödevler ve öğrencinin sınıf içi çalışmalarından oluşmalıdır.Başarıyı tespit amacıyla yarı yıl içindeki ölçmelerden öğrencinin eksiklerini anlamak için de yararlanılabilir. Ayrıca, sonuçlar öğrenciyi güdüler, ilerdeki öğrenmelere hazır hale getirir. Son zamanlarda yapılan çalışmalar; güdüleme, hazır olma ve diğer etmenlerin başarıda büyük ölçüde rol oynadığını göstermiştir.
Değerlendirme bir niteliğe ait ölçme sonuçlarının bir ölçütle kıyaslanarak karara varılması işlemidir. Buna göre, bir niteliğin yeterliği hakkında karara varmak için o konuya ait bazı ölçmeler yapmak zorunludur.
Başvurulan öğretim yöntemlerinin ne derecede etkili olduğu amacıyla yapılan değerlendirmede –yukarıda belirtildiği gibi- bütün davranışlar ölçme konusu yapılır. Ancak, öğrenci başarısını değerlendirmek için yapılan ölçmelerden de b amaçla yararlanılabilir.Hatta, bunlar öğrenci eksiklerinde tespitte kullanılabilir.
Ölçme çalışmalarında, ölçülecek özelliklerin neler olduğunun açık şekilde bilinmesi gerekir. Programda her konuyla ilgili olarak geliştirilmesi planlanan özelliklerin neler olduğu her amaç altındaki davranışlarla belirtilmiştir. Ölçme çalışmalarında bu konuyu yoklayacak sorular sorulmalıdır.
Soru hazırlamada, soru türü ölçülecek davranışın özelliğine uygun olarak seçilmelidir. Bazı davranışlar için çoktan seçmeli, bazıları için açık uçlu tipte sorular sorulabilir.
Soruların hazırlanmasında aşağıdaki ilkelere dikkat edilmelidir:
1. Birinci sınıftaki ölçme yazılı sorular yerine sözlü sorularla yapılmalıdır. Ancak bazı durumlarda ve sınırlı olarak öğretim yılının sonuna doğru okuma-yazma çalışmaları yeterli düzeye geldikten sonra yazılı sorulara geçilebilir.
Bu sınıftaki sorular, cevabı uzun yazı yazmayı gerektirecek biçimde olmayıp, kısa yazmayı (tercihen bir-iki sembol veya sadece işaret kullanmayı) gerektirecek şekilde olmalıdır.
2. Birinci sınıfta çoktan seçmeli soruların kullanılması halinde, seçenek sayısı tercihen üç olmalıdır.
3. Cevabını öğrencinin yazması gereken sorular, çoktan seçmeli sorularda olduğu gibi, davranışları yoklayacak nitelikler taşımalıdır.
4. Zihinden işlem yapma becerilerinin yoklanmasındaki sorular sözlü olarak sorulup, cevapların da sözlü olarak alınması esas olmalıdır.
Zihinden işlem yapma becerilerinin ve problem çözme süreci ile ilgili davranışların yoklanmasında, öğrencilerin düşünme süreçlerini anlamak için izledikleri yolu ayrıntılı olarak söylemeleri de istenmelidir.
HEDEFLER:
1. Varlıklar arasındaki benzerlikler ve farklılıkları ayırt edebilme
2. Varlıkları büyüklük ve küçüklük bakımından ayırt edebilme
3. Varlıkları uzunluk ve kısalık bakımından ayırt edebilme
4. Varlıkları azlık ve çokluk bakımından ayırt edebilme
5. Varlıkları yüksekte ve alçakta olmaları bakımından ayırt edebilme
6. Varlıkları uzakta ve yakında olmaları bakımından ayırt edebilme
20Â’ye kadar; birer, beÅŸer ritmik sayabile
50Â’ye kadar; birer onar, beÅŸer ritmik sayabilme
100Â’e kadar birer, onar, beÅŸer sayabilme
20Â’ye kadar ikiÅŸer ritmik sayabilme
30Â’dan geriye doÄŸru birer ritmik sayabilme
20Â’den geriye doÄŸru ikiÅŸer ritmik sayabilme
Küme bilgisi
Kümeyi kavrayabilme
Kümeler arasındaki ilişkiyi kavrayabilme
Rakamları kuralına uygun olarak yazabilme
1,2,3,4,5,6,7,8 ve 9 doğal sayılarını kavrayabilme
0(sıfır) doğal sayısını kavrayabilme
20’ye kadar olan doğal sayıları kavrayabilme
Sayı doğrusunu kavrayabilme
Bir bütünün yarısını kavrayabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla toplama işlemini kavrayabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla toplama işlemini yapabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla zihinden toplama işlemini yapabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla toplama işlemini kullanarak problem çözebilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla çıkarma işlemini kavrayabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla çıkarma işlemini yapabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla zihinden çıkarma işlemini yapabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla çıkarma işlemini yapabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarda toplama ve çıkarma işlemleri arasındaki ilişkiyi kavrayabilme
Toplamları 20’ye kadar olan doğal sayılarla toplama ve çıkarma işlemlerini kullanarak problem çözebilme
Çarpımları 10’a kadar olan doğal sayılarla çarpma işlemini kavrayabilme
Çarpımları 10’a kadar olan doğal sayılarla çarpma işlemini yapabilme
Çarpımları 100’e kadar olan doğal sayılarda 10 ile çarpma işlemini yapabilme
Çarpımları 20’ye kadar olan doğal sayılarda, 5 ve 2 ile zihinden çarpma işlemini yapabilme
Bir basamaklı doğal sayılarla bölme işlemi bilgisi
Bir basamaklı doğal sayılarla bölme işlemi bilgisi
Doğal uzunluk ölçülerinden; “parmak”, “karış”, “ayak” ve “adım”ı kavrayabilme
Metre bilgisi
Metreyle ilgili bilgileri uygulayabilme
Saat bilgisi
Saati okuyabilme
Varlıkları, görünen şekil özelliklerine göre tanıyabilme
Küre, silindir, küp ve dikdörtgenler prizmasın benzeyen varlıkları ayırt edebilme
ÃœNÄ°ELER:
Hedef Sayısı
Davranış
Sayısı
Oranı
(%)
Süre
(Ders Saati)
1.Varlıklar Arasındaki İlişkiler
31
10
2.Ritmik Saymalar
31
10
15
3.Kümeler
16
4.Doğal sayılar
29
15
22
5.Kesirler
6.Toplama Ä°ÅŸlemi
22
13
18
7.Çıkarma İşlemi
25
16
23
8.Çarpma İşlemi
26
19
28
9.Ölçüler
16
10
10.Geometri
TOPLAM
44
208
100
144
Kategori: EÄŸitim