Öğretim Araçları Ve Etkili Kullanımı
12 Temmuz 2007
ÖĞRETİM ARAÇLARI VE ETKİLİ KULLANIMI
Günümüzde teknolojideki hızlı gelişmeler, eğitim öğretim sürecinde kullanılabilecek araç ve gereçlere her gün yenilerinin eklenmesine neden olmaktadır. Bu yeni araç ve gereçler öğrenme sürecine olumlu etkiler yapmaktadır. Bu araç gereçlerle çok sayıda işlem, daha kısa sürede ve daha doğru olarak yapılabilmektedir. Ayrıca bu yeni teknolojiler öğrencilerin ilgisini çekmekte, öğrenmelerini kolaylaştırmakta ve motivasyonlarını arttırmaktadır. Bu tür teknoloji ile araç gereçlerin gelişmesi öğretimi tahta tebeşir kıskacından kurtarıp daha ilgi çekici bir hale getirmektedir.
Öğretim araç gereçlerini öğretme-öğrenme sürecini oluşturan diğer unsurlardan bağımsız olarak düşünmek mümkün değildir. Bütün öğretme- öğrenme durumlarında kullanılabilecek tek bir araçtan bahsedemeyiz. İyi bir öğretmen, anlatacağı konuyu anlatırken kullanacağı tekniğe göre uygun araç seçimini yapabilmelidir. Etkili bir öğrenme ancak bu şekilde gerçekleşebilir.
GERÇEK EŞYALAR VE MODELLER
Özellikle ilköğretimde öğretmenlerin en çok yararlandıkları araçlar gerçek eşyalar ve modellerdir. Orta öğretimde de gerçek eşya ve modeller kullanmak öğretimi etkili hale getirir. Ülkemizin değişik yörelerindeki okullarda laboratuar imkanları sınırlı olabilir. Birçok durumda öğretmen kendi imkanlarını kullanarak basit araç gereçler geliştirebilir. Bu şekilde öğrencinin fiziğe karşı olumlu bir tutum geliştirmesi sağlanır. Öğrenci fizik ile çevresini bütünleştirdiği için doğal olaylara karşı motivasyonu artar. Öğrencilere yapılabilecek bazı basit materyalleri eşit kollu terazi, elektroskop, basit pil, elektrik motoru ve jeneratörler olarak sıralayabiliriz.
Gerçek Eşyalar Kullanmanın Avantajları
Öğrencilere somut ve kalıcı öğrenmeler sağlar.
Öğrenilenlerin genellenmesini kolaylaştırır.
Her bireyin kendi yeteneği ölçüsünde bireysel olarak eğitim görmesine yardım eder.
Gerçek Eşyalar Kullanmanın Sınırlılıkları
Gözlenemeyecek kadar küçük olabilir.
Satın alınamayacak kadar pahalı olabilir.
Çok kirli ya da çok tehlikeli olabilir.
Çok hassas olabilir.
Bazı durumlarda ise eşyanın gösterilmek istenen özellikleri açık olmayabilir.
Modeller gerçek bir eşyanın üç boyutlu temsilleridir. Modeller asıl cisimden daha büyük, daha küçük olabildiği gibi temsil ettiği gerçek eşya ile aynı büyüklük ve yapıda olabilir. Atom ve molekül modelleri, güneş ve çevresindeki gezegenler modeli, yapılması tasarlanan bina ve uçak maketleri modellere örnek oluşturur. Özellikle sökülüp takılabilen, iç detayların görünmesini sağlayan önemli detayların renklerle vurgulandığı modeller öğrencilere gerçek eşyaların sağlayamayacağı öğrenme yaşantıları sağlar.
Gerçek eşyalar ve modeller mesajların sunulmasında üçüncü boyut, şekil, iç yapı ve uygulamanın önemli olduğu durumlarda kullanılır. Eğer bunlar önemli değilse cisim iki boyutlu olarak temsil edilebilecekse grafikler resimlerde modeller kadar etkili olur.
Modeller ya da iki boyutlu materyaller hazırlanırken gereksiz ayrıntılardan kaçınılmalıdır. Anlatılmak istenen özellik belirgin şekilde vurgulanmalıdır. Aksi takdirde öğrenci detaylara takılıp anlatılmak istenileni kaçırabilir.
Gerçek eşya ve modellerden yeterince yararlanabilmek için öğretmenin bunları sınıfta kullanmadan önce nasıl çalıştırıldıklarını oluşabilecek aksaklıkların neler olabileceğini iyi biliyor olması lazımdır. Öğretim amaçlı kullanılacak modeller bütün sınıf tarafından görülebilecek büyüklükte olmalıdır. Ama öğrencinin yanlış anlamasının önüne geçmek için gerçek boyutuyla ilgili açıklama yapılmalıdır. Eşya veya model üzerinde açıklama yapılacağı zaman gösterilmelidir. Diğer zamanlarda üzeri örtülerek öğrencilerin dikkatinin dağılması önlenmelidir. Tek bir eşya veya modelin ders boyunca öğrencilerin elinde gezmesi sakıncalıdır. Bu hem zaman alır hem de öğrencinin o an devam eden diğer öğrenme –öğretme etkinliklerinde uzaklaşmasına neden olur. Öğretmenin kısa açıklamalar yaparak modeli tanıtması daha uygun olur. Öğrenciler ders sonrasında modele dokunmaya ve onu incelemeye teşvik edilmelidir.
TEPEGÖZ PROJEKTÖRLERİ
Metin, çizim, grafik ve resim gibi önceden saydam bir materyal üzerine hazırlanan bilgilerin ekrana büyütülerek yansıtılması için ya da ders sırasında doğrudan üzerine yazılıp çizilerek ve gerektiğinde silinerek saydam yazı tahtası gibi kullanılabilen çok yönlü bir araçtır. Temel olarak dört bölümden oluşur;
Işık kaynağı
Ayna veya reflektör
Mercekler
SoÄŸutucu
Tepegöz kullanmanın avantajları
Öğretmene dersinin sınıfın karartılmasına gerek kalmadan yüzü öğrencilere dönük işleyebilme olanağı sağlar. Güçlü lambası sayesinde karşısındaki perde veya duvara güçlü bir ışık yansıtır. Normal gün ışığında bile rahatlıkla kullanılabilir.
Sınıfın önünde bulundurularak kullanılır. Bu durum öğretmenin öğrencilerle göz temasında bulunmasını sağlar.
Tepegözlerin büyük çoğunluğu taşınabilir ağırlıktadır ve kullanımı kolay basit bir yapıya sahiptir.
Öğretmenler kendi yansılarını kolayca hazırlayabilir.
Tepegöz üzerinden değişik materyaller yansıtılabilir. Bütün saydam gereçlerin yanında, küçük gerçek eşyalar, modeller , deney düzenekleri gibi saydam olmayan materyallerde siluet olarak yansıtılabilir.
Bir ders sırasında tahtaya yazılması gerekli bir takım notlar önceden hazırlanarak uygun anda kullanılabilir. Karmaşık şekilleri tahtaya anlaşılır biçimde çizmek öğretmenin ders işleme zamanının büyük kısmını alabilir. Şekillerin asetat üzerine önceden çizilmesiyle hem zaman kazanılır, hem de şekiller daha anlaşılır olur.
Hazırlanan asetat kağıtları dersin herhangi bir aşamasında ihtiyaç duyulduğunda yeniden kullanılabilir.
Tepegöz yansıları gibi görsel materyallerin kullanımı grubun üzerinde konuyla ve sunucu ile ilgili olumlu etkiler uyandırmaktadır.
İşletme alanında yüksek lisans yapan bir grup öğrencinin yeni bir projenin tanıtılması ile ilgili bir toplantıda alınan grup kararları ile ilgili olarak aşağıdaki davranışları sergiledikleri gözlenmiştir.
Toplantıya katılanların çoğunluğu sunu sırasında tepegöz kullanan kişinin önerileri doğrultusunda hareket etmiştir.
Sunumu sırasında tepegöz kullanan sunucular daha hazırlıklı, daha profesyonel daha inandırıcı , daha güvenilir ve daha ilginç bulunmuşlardır.
Sunucunun tepegöz kullandığı grupların, sunumlarında tepegöz kullanılmayan gruplara göre ortak bir sonuca varmaya daha eğilimli oldukları gözlenmiştir.
Başka bir araştırmada da tepegöz kullanan öğretmenlerin notlarına ya da yazılı planlarına bağımlı öğretmenlere göre daha düzenli oldukları ifade edilmiştir. Ayrıca sınıflarında tepegöz kullanılan öğrencilerin sınıf içi tartışmalara daha sık katıldıkları gözlenmiştir.
Tepegöz kullanımının sınırlılıkları
Tepegözün etkili şekilde kullanımı tamamen sunucuya bağlıdır. Tepegöz programlanarak materyalleri aşamalı olarak kendi başına yansıtamaz.
Tepegöz büyük grup sunuları için tasarlanmıştır. Bireysel öğrenmeler için uygun bir öğretim aracı değildir.
Resim, çizim, metin, grafik ve benzeri bilgileri opak projektörlerde olduğu gibi anında yansıtmak mümkün değildir. Önceden saydamlar üzerine hazırlanması gerekir.
Öğretmeni pasif duruma düşürebilir. Hazırlanan bir materyal yıllarca değiştirilmeden kullanılabilir.
Öğretmen konuyu yazılı olarak vermezse öğrenciler tepegöz üzerindeki bilgileri not ederken, öğretmenin vermek istediği esas konuyu kaçırabilirler.
Yansıtma özelliği olan diğer araçlarla karşılaştırıldığında tepegözün yansıttığı görüntülerde daha fazla bozulmalar veya yamukluklar olmaktadır.
135fKategori: EÄŸitim
0