F Bakterilerin Yapısı
12 Temmuz 2007
F Bakterilerin Yapısı
Monera alemini oluşturan prokaryot canlıların en yaygın ve en çok bilinen grubu bak-terilerdir.O kadar yaygındır ki, bugün dünyamızda bakterilerin bulunmadığı yer yoktur di- yebiliriz.En çok ,organik artıkların bol bulunduğu yerlerde ve sularda yaşarlar.Bununla be- raber, -90°C buzullar içinde ve +80°C kaplıcalarda yaşayabilen bakteri türleri de vardır.
Hava ve su zerreleri arasında çok uzak mesafelere bile taşınabilirler.10.yüzyılda İbni Sina ve 15.yüzyılda Akşemseddin gibi düşünürler bakterilerin varlığını bilip, onları has-talıkların sebebi olarak belirlemişlerdir.Ancak deneysel olarak ilk defa 17.yüzyılda bak-terileri gözleyebilen ve onların şekillerini açıklayan Antoni Van LÖVENHUKolmuştur. Bakteriler bütün hayatsal olayların gerçekleştiği en basit canlılardır.Hepsi mikroskobik ve tek hücrelidirler.Büyüklükleri normal ökaryotik hücrenin mitokondrileri (1 mikron m =1/1000 mm) kadardır.
Prokaryot olduklarından zarla çevrili çekirdek,mitakondiri,kloroplast,endoplazmik retikulum,golgi aygıtı gibi organelleri yoktur.Ribozom bütün bakterilerin temel organe-lidir. DNA; RNA, canlı hücre zarı ve sitoplazma yine bütün bakterilerin temel yapısını oluşturur. Bunlara ek olarak bütün bakterilerde hücre , cansız bir çeperle sarılıdır. Çeperin yapısı, bitki hücrelerinin çeperinden farklıdır. Selüloz ihtiva etmez.
Bazı bakterilerde hücre çeperinin dışında da kapsül bulunur.Kapsül bakterinin direnç- liliğini ve hastalık yapabilme yeteneğini arttırır.
Bazı bakteriler kamçılarıyla aktif hare-ket edebilirken,bazıları kamçısı olmadığı için ancak bulundukları ortamla beraber pasif hareket edebilirler.
Bazı bakteriler mezozom denilen zar kıvrımları bulundurur. Burada oksijenli so-lunum enzimleri vardır. Oksijenli solunum yapan, ancak mezozomu bulunmayan bak- terilerde ise solunum zinciri enzimleri hüc- re zarına tutunmuş olarak bulunur.Bazı bak-terilerin sitoplazmalarında ise serbest ola-rak klorofil molekülü bulunur. Bakterilerde genel yapının %90nı sudur. Suda çözün-müş maddeler hücre zarından girişçıkış yaparlar. DNAlar sitoplazmaya serbest olarak dağılmıştır. Bakteriler ökaryot hücrelere göre daha çok ve daha küçük ribozom içerirler. Bu sayede protein sentezleri çok hızlıdır.
Kategori: Biyoloji